Guaracha

De guaracha is de grote satirische traditie van de Cubaanse populaire muziek — snel, komisch, oneerbiedig en ritmisch speels. Ze heeft naast elk groot Cubaans genre bestaan sinds de 19e eeuw, nooit dominant maar nooit afwezig.

Oorsprong

De guaracha ontstond in Cuba in het vroege 19e eeuw, aanvankelijk verbonden met het theatrale gĂ©nero chico (licht populair theater) — komische toneelstukken en variĂ©tĂ©shows met nummers die commentaar leverden op het dagelijks leven, actuele gebeurtenissen en sociale typen. De guaracha was het vehikel voor dit komisch commentaar.

De wortels zijn voornamelijk Spaans (de theatrale tradities van de tonadilla en het cuplé) maar absorbeerden snel Afro-Cubaanse ritmische energie.

Karakter

De guaracha wordt meer gedefinieerd door houding dan door strikte muzikale vorm:

  • Snel tempo — pittig, gedreven, energiek
  • Komische of satirische teksten — vaak gewaagd, politiek, of commentaar leverend op het straatleven en sociale typen
  • Speelse melodie — pakkend, ritmisch vrolijk, soms tong-in-wang
  • Call-and-response — het coro (koor) levert vaak de clou of de herhaalde grap

Waar de bolero zucht en smacht, lacht en plaagt de guaracha.

De Son-Guaracha

In de jaren 1940, toen het conjunto-format zich ontwikkelde (met Arsenio RodrĂ­guez en anderen), fuseerde de guaracha grondig met son tot de son-guaracha — zonder meer het belangrijkste substraat van het conjunto-geluid. De ritmische groove van son gecombineerd met het snelle tempo en de komische energie van guaracha creĂ«erde een onweerstaanbare combinatie voor danszaalpubliek.

De son-guaracha is de directe voorloper van wat de meeste mensen internationaal "salsa" noemen — de snelle, energieke, blazergedreven dansmuziek van New York en het Caribisch gebied.

Altijd aanwezig

Wat de guaracha opmerkelijk maakt is haar volharding. Anders dan danzĂłn (die piekte en vervagde) of mambo"> mambo (die een gouden tijdperk had en een standaard werd), had guaracha nooit één gouden tijdperk — ze verdween gewoon nooit.

Je kunt de guaracha-geest horen in:

  • Celia Cruz — haar beroemdste opnamen zijn guarachas
  • Beny MorĂ© — zijn snelle nummers leunden zwaar op guaracha
  • NG La Banda en moderne timba"> timba — de speelse, plagerigeige coros, de oneerbiedigige teksten, de vrolijke snelle secties dragen allemaal guaracha-DNA

In timba"> timba leeft de guaracha voort in de houding van de muziek — de knipoog, de grap, het straatcommentaar dat door zelfs de meest complexe arrangementen loopt.

Belangrijke artiesten

  • Rita Montaner — een van de grootste vroege guaracha-vertolksters
  • Celia Cruz — "La Guarachera de Cuba", de onbetwiste koningin van de vorm
  • Beny MorĂ© — meester van het guaracha-son-mambo-continuĂŒm